Korozja jest przekleństwem właścicieli samochodów. Korodują statki, samoloty, dachy i mosty, co było już przyczyną wielu tragedii. Nawet Księżyc rdzewieje, co jak twierdzą naukowcy jest wynikiem kontaktu z tlenem, który dociera z górnych warstw atmosfery Ziemi. Niestety, nie ma możliwości całkowitej ochrony metalu przed korozją, ale przy zastosowaniu odpowiednich metod i środków można znacząco spowolnić proces rozpadu stali.
Proces korozji spowodowany jest różnymi czynnikami, ale największe straty gospodarcze przynosi jego elektrochemiczna odmiana, która niszczy stopy żelaza. W ostatnich latach odnotowano kilka katastrof i wiele awarii mostów z betonu sprężonego spowodowanych korozją cięgien. Szacuje się, że straty spowodowane korozją sięgają 3-4 proc. PKB rocznie.
Zabezpieczenie powierzchni
W przypadku metali za pojawienie się korozji najczęściej odpowiada woda, która powoduje drobne wżery w strukturze metalu, przez co jego powłoka jest trwale osłabiona i bardzo szybko zaczyna pojawiać się rdza. Korozja zazwyczaj zaczyna się na powierzchni i stopniowo postępuje w głąb materiału. W zależności od rodzaju metalu, rodzaju czynników korodujących i ich nasilenia proces ten może przebiegać z różną intensywnością.
Dostępnych jest wiele substancji i technik, dzięki którym możliwa jest ochrona antykorozyjna. Ich dobór zależy od konkretnych warunków oddziałujących na metal.
Podstawowym zabezpieczeniem antykorozyjnym stali są powłoki ochronne, które pozwalają na wydłużenie trwałości materiału. Metalowe elementy można pokryć warstwą specjalnie przygotowanej farby, która uniemożliwia kontakt powierzchni z czynnikami korodującymi.
Technologie lakiernicze
Jedną z najbardziej powszechnych metod ochrony przed korozją jest zabezpieczenie przedmiotu przez cykl lakierowania. Malowanie stali nierdzewnej znajduje zastosowanie w wielu branżach. Są to m.in. budownictwo, przemysł spożywczy, przemysł chemiczny, motoryzacja oraz meblarstwo.
Do najbardziej zaawansowanych technologii lakierniczych zabezpieczających przed korozja należy lakierowanie proszkowe. To proces, w którym farba w formie proszku jest elektrostatycznie nakładana na element, a następnie utwardzana w piecu przy wysokiej temperaturze. Dzięki elektrostatycznemu nakładaniu farba proszkowa równomiernie pokrywa wszystkie części elementu, w tym trudno dostępne zakamarki.
Lakierowanie proszkowe tworzy twardą warstwę odporną na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne, która skutecznie chroni metal przed działaniem wody, soli, chemikaliów oraz innych substancji, które mogą przyspieszać proces korozji. W przeciwieństwie do tradycyjnych metod lakierowanie proszkowe nie wymaga użycia lotnych związków organicznych, co jest korzystne dla środowiska oraz zdrowia pracowników.
Blachy ocynkowane
Aby zapobiec rdzewieniu, blachę stalową pokrywa się tlenkiem cynku. Stal ocynkowana jest często stosowana w projektach budowlanych, gdyż jest mocniejsza niż aluminium czy miedź. Powłoka sprawia, że blacha jest bardziej trwała i odporna na czynniki zewnętrzne, takie jak wilgoć, co nie jest bez znaczenia w warunkach przemysłowych czy morskich.
Stal galwanizowana powstaje przez zanurzenie stali w kąpieli z roztopionego cynku. Cynk łączy się ze stalą i tworzy warstwę ochronną, która nie będzie rdzewieć. Wiele firm budowlanych używa stali ocynkowanej ze względu na jej trwałość i wytrzymałość. Ze stali ocynkowanej wykonane są gwoździe dachowe, części samochodowe, podpory budynków i belki fundamentowe dla domów, blachy, barierki ochronne na autostradach i poręcze na schodach.
Cynkowanie ogniowe
Powłoka wytworzona w wyniku cynkowania galwanicznego jest cienka i estetyczna, ale charakteryzuje się mniejszą odpornością na korozję i wilgoć niż cynkowanie ogniowe, które polega na zanurzeniu materiału w cynku rozgrzanym do 500 st. C. Powstała w ten sposób warstwa cynku jest gruba i silnie przylegająca do powierzchni materiału. Powłoka cynkowa powstała w wyniku cynkowania ogniowego jest nierówna, może posiadać zacieki.
Elementy cynkowane ogniowo z pewnością nie mogą zostać wykorzystane jako elementy dekoracyjne. W zamian za mniejsze walory estetyczne otrzymujemy grubą powłokę cynkową, która jest wyjątkowo odporna na wpływ czynników zewnętrznych. Dlatego nie wymaga dodatkowego malowania ochronnego. Automatyzacja procesów lakierniczych pozwala na ograniczenie kosztów, wyższą jakość wykończenia oraz redukuje wpływ na środowisko.
Ekologiczne powłoki
Cynkowanie ogniowe to jedna z najpopularniejszych oraz najbardziej ekologicznych metod zabezpieczenia metali przed korozją. Jest to proces niezwykle przyjazny dla środowiska. Podczas kąpieli stali w ciekłym cynku tylko jego niewielkie ilości ulatniają się do atmosfery. Ocynkownie podlegają bardzo restrykcyjnym kontrolom bezpieczeństwa, dlatego szkodliwe emisje są ograniczone do absolutnego minimum i nie mają negatywnego wpływu na otaczającą faunę i florę.
Ocynk skutecznie chroni stalowe konstrukcje zarówno od zewnątrz, jak i wewnątrz, włączając w to trudno dostępne szczeliny. Nie wymaga żadnej konserwacji i dzięki swojej trwałości jest najbardziej ekonomicznym zabezpieczeniem przed korozją i czynnikami mechanicznymi. Cynk to naturalny minerał, który w niewielkich ilościach jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania większości roślin i zwierząt.
Testy wytrzymałościowe
W pracach badawczo-rozwojowych niezastąpione są badania korozyjne symulujące w przyspieszony sposób procesy zachodzące podczas wieloletniej eksploatacji wyrobu w warunkach rzeczywistych. Pozwalają one projektować materiały i powłoki o podwyższonej odporności antykorozyjnej. Zaawansowane badania elektrochemiczne umożliwiają ocenę skuteczności zabezpieczeń antykorozyjnych oraz ich długotrwałości.
